Có một sự thật đáng buồn là phần lớn nước thải sinh hoạt ở các khu dân cư đô thị và kể cả nông thôn vẫn chưa được xử lý đúng quy cách, gây ảnh hưởng lớn đến môi trường sống và sức khỏe con người. Vì thế, sự xuất hiện của phương pháp xử lý nước thải bằng bãi lọc trồng cây được cho là vừa phù hợp, vừa đơn giản, vừa kinh tế, vừa đảm bảo vệ sinh môi trường. Liệu đây có là một hướng giải quyết hợp lý và khả thi?

Đặc điểm của phương pháp xử lý nước thải bằng bãi lọc trồng cây

Bãi lọc ngầm trồng cây có thể ứng dụng cho nhiều nguồn thải khác nhau. Bên cạnh đó, nó còn có tác dụng bảo vệ cảnh quan môi trường.

Tại những vùng ngập nước thường thiếu oxy, nhưng nhờ cây trồng mà chúng có thể vận chuyển oxy từ rễ lên thân tạo nên các vùng hiếu khí. Từ đó, các chất hữu cơ được vi sinh vật sử dụng làm chất dinh dưỡng cần thiết để sinh trưởng và phát triển. 

Xử lý nước thải bằng bãi lọc trồng cây có thể sử dụng các vật liệu lọc khác nhau trong bãi lọc trồng cây. Thực vật trồng trong bãi lọc thường là các loại thực vật thuỷ sinh lưu niên, thân thảo, thân xốp, rễ chùm, nổi trên mặt nước hoặc ngập hẳn trong nước hoặc có thân cây nhô lên trên mặt nước.

Một số loài cây trồng trong bãi lọc thường được sử dụng như cây sậy, dong riềng, cỏ nến, thuỷ trúc, mai nước, phát lộc,… Tất cả đều có khả năng phát triển tốt trong nước thải ở các mô hình xử lý, dễ trồng, ít bị ảnh hưởng bởi môi trường. 

Ngoài ra, người ta cũng có thể nuôi trồng các loại thực vật thủy sinh có tác dụng xử lý nước thải khác tùy theo điều kiện kinh tế và mức độ cần xử lý của nguồn nước thải.

Sinh khối thực vật, bùn phân hủy, nước thải sau xử lý từ bãi lọc trồng cây còn có giá trị kinh tế. 

bãi lọc trồng cây xử lý nước thải

bãi lọc trồng cây xử lý nước thải

Phân loại các bãi lọc trồng cây

Có thể phân các loại bãi lọc trồng cây ra thành 2 nhóm chính: 

  • Bãi lọc trồng cây ngập nước
  • Bãi lọc trồng cây dòng chảy ngầm với dòng chảy ngang hay dòng chảy thẳng đứng.

Trong đó, bãi lọc trồng cây dòng chảy ngầm với dòng chảy thẳng đứng được đánh giá là có nhiều ưu điểm như:

  • Điều kiện hiếu khí trong lớp vật liệu lọc tốt hơn
  • Hiệu suất quá trình phân hủy sinh học các hợp chất hữu cơ lớn
  • Xử lý được chất dinh dưỡng như Nitơ nhờ quá trình nitrat hóa – khử nitrat hiệu quả
  • Loại bỏ được các vi sinh vật gây bệnh trong nước thải
  • Tốn ít diện tích
Bãi lọc trồng cây xử lý nước thải

Bãi lọc trồng cây xử lý nước thải

Tuy nhiên, hạn chế của phương pháp xử lý nước thải bằng bãi lọc trồng cây loại này là cần có chênh lệch về gradient dòng chảy. Do vậy, để đạt được hiệu quả nhất định, bạn phải lựa chọn điều kiện địa hình thật sự thích hợp mới có thể áp dụng được, nếu không phải dùng bơm. Mà điều này lại mất chi phí rất lớn. Trên thực tế, người ta vẫn có thể kết hợp các loại bãi lọc trồng cây với nhau để đạt hiệu quả xử lý nước thải bằng bãi lọc trồng cây tối ưu.

Cơ chế xử lý ô nhiễm trong bãi lọc ngầm trồng cây

  • Các hợp chất lơ lửng trong nước thải sẽ được xử lý bằng các cơ chế lắng, lọc và phân hủy
  • BOD trong nước sẽ được phân hủy bằng vi khuẩn và lắng từ các thành phần hữu cơ, bùn trên mặt trầm tích
  • Nitơ trong nước thải sẽ được amon hóa, nitrat hóa và khử nitrat bằng vi khuẩn, hấp thụ bằng thực vật và làm bay hơi amoniac
  • Photpho trong nước sẽ được hấp thụ và kết tủa
  • Kim loại nặng được thực vật hấp thụ
  • Vi trùng được loại bỏ bằng bức xạ tử ngoại và các cơ chế lắng, lọc, tiêu hủy tự nhiên

Theo đó, ta có thể thấy được xử lý nước thải bằng bãi lọc trồng cây sẽ mang lại hiệu suất xử lý cao hơn so với các phương pháp truyền thống khác.

Tuy nhiên, công nghệ này thật sự chỉ phù hợp với quy mô hộ, nhóm hộ gia đình nhỏ lẻ. Nếu để xử lý nước một cách hiệu quả, chuyên nghiệp với chi phí hợp lý, công nghệ MET của công ty TNHH Công Nghệ Xử Lý Nước TA mới là lựa chọn hoàn hảo dành cho bạn. 

Hai thẻ thay đổi nội dung bên dưới.

Vũ Tiến Anh

Giám đốc
ông Vũ Tiến Anh là Giám đốc Công ty TNHH Công nghệ xử lý nước TA đã thiết kế và thành công hệ thống xử lý nước dùng cho sinh hoạt bằng công nghệ MET. Năm 2018, Công ty đã thành công trong việc chế tạo hệ thống xử lý nước thải công nghiệp, đáp ứng tiêu chuẩn môi trường mà xã hội quan tâm.